Kategorie
Badania dostępność profil dostępnościowca

Jacy jesteśmy w 2020 roku?

Trzecia edycja badania „Kto zajmuje się dostępnością cyfrową w Polsce 2020” za nami. Zachęcam do przejrzenia wyników badania i wyciągania własnych wniosków – dostępna jest wersja HTMLowa raportu i wersja w formacie PDF.

Gdyby jednak interesowało Cię co ja o tych wynikach sądzę, to streściłem to tutaj w pięciu punktach.

Jest nas więcej, ale…

Tegoroczna edycja badania pokazała, że przybywa osób zajmujących się w Polsce dostępnością cyfrową. W dwóch poprzednich edycjach wzięło udział po ok. 50 osób, a w tej już 177.

Na pewno miał na to wpływ wydłużony czas zbierania ankiet (4, a nie jak dotychczas 1 miesiąc) ale uważam, że temat też staje się po prostu bardziej popularny.

Jednocześnie wiele osób, które zajmują się dostępnością cyfrową nie wzięło udziału w badaniu. Brakuje w nim między innymi… kilkunastu tysięcy koordynatorek i koordynatorów ds. dostępności, którzy zgodnie z polskim prawem, są od 30 września 2020r. w każdej instytucji publicznej. Dotarcie do nich to duże zadania na rok 2021.

Zmieniona specyfika grupy

Nie dobierałem sztucznie grupy badawczej, a jedynie starałem się jak najszerzej promować badanie i zapraszać do wzięcia w nim udziału. To poszerzanie definicji „kogoś od dostępności” widać w wynikach.

Najliczniejszą grupą respondentów okazali się projektanci i badacze UX. Po raz pierwszy na podium znaleźli się także przedstawiciele kadry zarządzającej. Biorąc to pod uwagę zaskakuje nieco tendencja zniżkowa jeśli chodzi o zarobki osób zajmujących się dostępnością cyfrową. 

Mniejszy procentowo udział osób „technicznych” (choć wciąż 20% to absolwentki i absolwenci informatyki) wpłynął na statystycznie mniejszą znajomość standardów WCAG i innych technicznych aspektów dostępności.

Edukacja, edukacja, edukacja

Nasza wiedza na temat dostępność i projektowania włączającego nie wynika z formalnej edukacji. Zarówno na poziomie średnim jak i wyższym brakuje przedmiotów, nie mówiąc już o kierunkach czy specjalizacjach, dotyczących tych tematów. Na studiach podyplomowych dostępność i inclusive design co najwyżej „bywają”.

A jesteśmy głodni wiedzy! Niby nie pociągają nas konferencje naukowe, ale już 80% badanych chce zdobyć choćby jedną z kwalifikacji zawodowych związanych z dostępnością. Włączenie dostępności w programy nauczania, po raz pierwszy, jako jeden z głównych kierunków rozwoju branży wskazało aż 50% badanych.

Póki co niewiele inwestujemy w swój rozwój, ale może to nie tylko kwestia zarobków, ale też braku odpowiedniej oferty.

Rzeczywistość 2020

Instytucje publiczne od września 2020r. mają obowiązek zatrudnienia koordynatorów ds. dostępności oraz publikowania deklaracji dostępności – opisu w jaki sposób dbają o ten aspekt ich działalności.

To spowodowało duży ruch na rynku dostępnościowym. Przynamniej część deklaracji powstała na podstawie szczegółowych audytów i badań. Powstało wiele podmiotów komercyjnych oferujących szkolenia czy dostępne serwisy – niestety część z nich jedynie tylko z nazwy dostarcza dostępne rozwiązania. 

Przestało istnieć Ministerstwo Cyfryzacji, które do tej pory koordynowało wszystkie działania związane z dostępnością na poziomie instytucji publicznych. Trwa właśnie przenoszenie jego kompetencji do Kancelarii Premiera.

Są to zupełnie inne warunki działania niż w 2019r.

A rynek bez większych zmian

Pomimo kilku zmian otoczenia, sam rynek dostępnościowy niewiele się zmienił – klienci nadal potrzebują głównie audytów i poprawy serwisów www. 

Wprawdzie deklarujemy, że głównym naszym zajęciem jest teraz „budowanie świadomości dostępnościowej” (28%) ale nie widać tego np. w nowych, ciekawych formach edukowania i uświadamiania, które oferowalibyśmy klientom. Pojawiło się kilka nowych szkoleń on-line ale ich zakres nie zmienia się od lat, a forma, mam wrażenie, została bardziej wymuszona COVIDem niż faktycznym badaniem potrzeb.

Wciąż czekam na jakiś twórczy ferment, który ruszy ten skostniały rynek. I co jakiś czas staram się jakoś sam w nim zamieszać 🙂 .

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *